Công Ty Cổ Phần Bệnh Viện Đa Khoa Hoàn Mỹ Đà Nẵng

Địa chỉ: 161 Nguyễn Văn Linh, phường Thạc Gián, quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng, Việt Nam.

Điện thoại: (+84) 236 3509 808 Email: contactus.danang@hoanmy.com

Thay Chỏm Bipolar Trong Điều Trị Gãy Cổ Xương Đùi Ở Người Già | Bệnh viện Hoàn Mỹ Đà Nẵng

Thay Chỏm Bipolar Trong Điều Trị Gãy Cổ Xương Đùi Ở Người Già

05-09-2008

 Gãy cổ xương đùi thường gặp ở người trên 60 tuổi. Nếu không được điều trị, hoặc bó bột chậu-lưng-chân, bệnh nhân nằm lâu sẽ bị loét mông, loét cùng-cụt, viêm đường tiết niệu, viêm phổi, suy kiệt dễ đưa đến tử vong.


Nhìn tổng quát, điều trị gãy cổ xương đùi có 3 nhóm phương tiện:

-  Bó bột chậu-lưng-chân(Whitman spica )(1925), bó bột chống xoay.

-  Vặn đinh 3-4 lá Smith-Peterson(1931); vặn đinh Knowles; vặn vis xốp có mở khớp hoặc xuyên đinh qua da, có hoặc không có màng tăng sáng; mổ bắt nẹp gập góc.

-  Mổ thay chỏm xương đùi, thay chỏm bipolar hoặc thay khớp háng toàn phần.

Ngày nay, bột chậu-lưng-chân đã hết áp dụng vì các biến chứng kể trên.Bột chống xoay chỉ là phương tiện cố định tạm thời. Đinh, vis, nẹp cố định không vững chắc, qua thời gian 6 tháng-1 năm, chỏm xương đùi thoái hóa-hoại tử, gây đau, phải mổ lại.

Vài thập niên trở lại đây, mổ thay chỏm hoặc thay khớp háng toàn phần được ưu tiên chỉ định trong bệnh lý cổ xương đùi.

Trong thời gian gần đây,chỏm bipolar đươc sử dụng nhiều. Đặc biệt áp dụng tốt cho bệnh nhân già gãy cổ xương đùi mà ổ cối chưa thoái hóa. Nếu điều kiện gây mê cho phép. Có thể tiến hành mổ thay chỏm bipolar. Sau mổ cho bệnh nhân vận động sớm, tránh được các biến chứng do bất động lâu như đã nêu ở trên. Sau đây là trường hợp điển hình.

Bệnh nhân: Nguyễn thị Kh., 90 tuổi.Vào viện ngày 27.08.2008- ID: 08.102168,địa chỉ Phước Mỹ, Đà nẵng

Lí do vào viện: Té ngã, không đi lại được.

Bệnh nhân đang đi, té ngã đập mông xuống nền nhà. Sau tai nạn đau vùng khớp háng, không đứng dậy được và không đi lại được. Được chuyển đến bệnh viện ngay sau tai nạn.

Thăm khám lúc vào viện: M: 94 lần/phút     N: 37ºC     HA:175/85mmHg    P: 36Kg

Bệnh nhân nằm, chân (T) xoay ngoài, không gấp được khớp háng, ấn đau rõ vùng trước khớp háng. Chụp X-quang khớp háng kết quả gãy cổ xương đùi(T). Bệnh nhân được chuyển lên bệnh phòng điều trị.

Xét nghiệm tiền phẫu thường qui.

Kết quả:

-  X-quang phổi: Theo dõi Viêm phế quản.

-  Siêu âm bụng: Nang gan HPT III 10,6cm.

-  Công thức máu: Hồng cầu 3,7tr, Hb 11,3%,Bạch cầu 10.000; N 80%; L 15%

-  ECG, Doppler tim, uré máu, creatinine máu, nước tiểu, men gan, đường máu và các xét nghiệm khác đều trong giới hạn bình thường.

Chẩn đoán : Bệnh chính: Gãy cổ xương đùi(T) Garden III

Bệnh kèm  : Tăng huyết áp+Viêm phế quản mãn+Nang gan (T)-HPT III

Biến chứng : Chưa

Điều trị: Mổ thay chỏm bipolar khớp háng(T). 

Tường trình phẫu thuật:

Mổ đường sau-ngoài khớp háng(T). Lấy bỏ chỏm đã gãy. Làm ống tủy. Đóng stem  số 0, có xi-măng. Thay chỏm bipolar với cup đường kính 40cm, neck medium. Nắn khớp vào tốt. Kiểm tra vừa vặn. Dẫn lưu. Đóng vết mổ. 

Hậu phẫu: Kháng sinh zinacef 750mg x2 lọ/ngày x  5 ngày.Ngày thứ hai sau mổ ngồi dậy trên giường. X-quang kiểm tra chỏm ở vị trí bình thường trong ổ cối. Hậu phẫu ngày thứ năm vết mổ khô. Xuất viện. Cắt chỉ tại nhà.

Nhận xét:

- Trên bệnh nhân này,gãy cổ xương đùi Garden III do chấn thương, 90 tuổi, ổ cối còn tốt nên chỉ định mổ thay chỏm bipolar. Nếu gãy cổ xương đùi trên nền thoái hóa khớp, ổ cối đã hư, nên thay khớp háng toàn phần.

- Người già thường có các bệnh lý kèm theo như tăng huyết áp, thiểu năng vành, COPD-viêm tắc phế quản mãn tính, đái đường…nên khi chỉ định mổ cần phải thận trọng,cân nhắc kỹ, cần sự đồng thuận của bệnh nhân, người nhà bệnh nhân, bác sỹ gây mê và phẫu thuật viên.Hiện nay gây mê cho người già có những tiến bộ đáng kể. Ngoài các phương tiện gây mê hiện đại, thuốc mê tốt ít ảnh hưởng đến sức khỏe, còn phải kể đến trình độ kiến thức và lòng nhiệt tình của bác sĩ gây mê, giúp cho cuộc mổ thành công. Cụ thể trên bệnh nhân này đã 90 tuổi, gầy (36kg), thời gian phẫu thuật một giờ đồng hồ, bệnh nhân tỉnh ngay sau mổ, hậu phẫu ngày thứ hai có thể ngồi dậy trên giường, giảm đau rõ so với trước mổ, vết mổ khô, xuất viện ngày thứ năm sau mổ.

Thay chỏm bipolar trong điều trị gãy cổ xương đùi có hiệu quả rõ rệt ./.