Công Ty Cổ Phần Bệnh Viện Đa Khoa Hoàn Mỹ Đà Nẵng

Địa chỉ: 291 Nguyễn Văn Linh, phường Thạc Gián, quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng, Việt Nam.

Điện thoại: (+84) 236 3509 808 Email: contactus.danang@hoanmy.com

Ngày viêm gan thế giới 28/7 | Bệnh viện Hoàn Mỹ Đà Nẵng
Khoa Nội

Ngày viêm gan thế giới 28/7

27-07-2021

5 điều bạn chưa biết về bệnh viêm gan vi rút (hay còn gọi viêm gan siêu vi)

1. Viêm gan B và C giết nhiều người hàng năm hơn cả HIV / AIDS, sốt rét và lao
2. Viêm gan B và C là nguyên nhân gây ra 2 trong số 3 trường hợp tử vong do ung thư gan
3. Hơn 300 triệu người đang sống chung với bệnh viêm gan vi rút mà không biết
4. Vắc xin viêm gan vi rút cho trẻ sơ sinh có giá thấp nhưng vẫn chưa được sử dụng ở 48% quốc gia trên toàn thế giới
5. Loại bỏ viêm gan B và viêm gan C là những mối đe dọa sức khỏe cộng đồng vào năm 2030 sẽ ngăn chặn khoảng 36 triệu ca nhiễm trùng và cứu sống 10 triệu người

Năm 1967, Tiến sĩ Baruch Blumberg-một nhà khoa học người Mỹ đã phát hiện ra vi rút viêm gan B. Hai năm sau đó, ông phát triển thành công vắc xin viêm gan B. Với những thành tựu y khoa đỉnh cao này, ông đã đạt giải Nobel Y học năm 1976 và được Tổ chức Y tế thế giới (WHO), Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Mỹ (CDC) chọn ngày sinh của ông 28/7 làm Ngày Viêm gan thế giới để tôn vinh, đồng thời nhằm nâng cao nhận thức về bệnh viêm gan vi rút, thúc đẩy các nỗ lực ngăn chặn bệnh truyền nhiễm này trên toàn thế giới.

Viêm gan là gì?

Là tình trạng tổn thương nhu mô gan, khiến các chức năng gan bị suy giảm dần dần, thường gặp nhất là do nhiễm vi rút viêm gan. Có 5 loại vi rút viêm gan chính: A,B,C,D và E. Nhóm vi rút viêm gan này với những cách thức lây lan khác nhau, ảnh hưởng đến hàng triệu người trên thế giới, gây ra tình trạng viêm gan cấp và mạn tính.

Tại sao viêm gan vi rút là vấn đề sức khỏe toàn cầu?

Viêm gan vi rút B và C là những dịch bệnh thầm lặng, đe dọa tính mạng, ảnh hưởng nặng nề nhất đến trẻ em và các nhóm dân cư có vị trí thấp trong xã hội, bao gồm những người tiêm chích ma túy, người dân tộc thiểu số, tù nhân, quan hệ tình dục đồng giới nam, người di cư và người nhiễm HIV/AIDS.

Trên toàn cầu, 90% người sống với viêm gan B và 80% sống chung với viêm gan C không biết họ đang sống chung với căn bệnh này, dẫn đến khả năng diễn tiến thành một số bệnh gan (xơ gan, ung thư gan) gây tử vong tại một số thời điểm trong cuộc đời và trong một số trường hợp, vô tình truyền bệnh cho người khác.

Với sự có sẵn vaccin và thuốc điều trị hiệu quả cho viêm gan B và viêm gan C, việc loại bỏ 2 bệnh này là có thể đạt được. Năm 2015, bệnh viêm gan vi rút đã được Liên Hợp Quốc đưa vào Mục tiêu phát triển bền vững (Sustainable Development Goals – SDG). Năm 2016, chiến lược loại bỏ bệnh viêm gan trên toàn cầu lần đầu tiên được phê duyệt.

Các loại viêm gan vi rút?

Viêm gan A

  • Lây truyền: chủ yếu qua đường ăn uống (thực phẩm, nước uống bị ô nhiễm). Bệnh này thường lưu hành tại các nước thiếu nước sạch, điều kiện vệ sinh kém.
  • Phòng ngừa: tiêm vắc xin để ngăn ngừa. Có được miễn dịch ngắn hạn (không bền vững) sau khi khỏi bệnh. Thực hiện giữ vệ sinh ăn uống, vệ sinh cá nhân tốt sẽ giảm thiểu đáng kể nguy cơ phơi nhiễm.
  • Điều trị: hiện chưa có thuốc đặc hiệu. Vi rút viêm gan A chỉ gây bệnh cấp tính nên bệnh thường tự khỏi trong vòng vài tuần. Một số trường hợp viêm gan A có thể gây ra biến chứng.

Viêm gan B

  • Lây truyền: qua tiếp xúc với máu hoặc các chất dịch cơ thể khác của người bệnh. Ví dụ: có thể lây từ mẹ sang con khi sinh con, dùng chung dao cạo râu hoặc bàn chải đánh răng, quan hệ tình dục không an toàn và dùng chung bơm kim tiêm để tiêm chích ma túy.
  • Phòng ngừa: tiêm phòng vắc xin viêm gan B rất hiệu quả trong việc ngăn ngừa lây nhiễm và nên tiêm phòng càng sớm càng tốt. Nếu chưa được tiêm phòng, tốt nhất nên sử dụng bao cao su khi quan hệ tình dục, tránh dùng chung kim tiêm hoặc các vật dụng như bàn chải đánh răng, dao cạo râu hoặc kéo cắt móng tay với người bị bệnh để giảm nguy cơ phơi nhiễm. Nên tránh xăm hoặc xỏ khuyên trên cơ thể từ các cơ sở không được cấp phép. Trẻ em sinh ra từ mẹ bị viêm gan B nên được chủng ngừa trong vòng 12 giờ sau khi sinh, vì điều này có thể ngăn ngừa nhiễm trùng có khả năng tiến triển thành viêm gan B mãn tính.
  • Điều trị: mặc dù hiện tại vẫn chưa có phương pháp chữa khỏi thực sự đối với bệnh viêm gan B, các loại thuốc tiêm và thuốc uống kháng vi rút vẫn có sẵn. Những loại thuốc này làm chậm quá trình nhân lên của vi rút và đôi khi dẫn đến việc loại bỏ vi rút. Quan trọng nhất là làm giảm đáng kể nguy cơ biến chứng mà bệnh viêm gan B có thể gây ra như xơ gan và ung thư gan.

Viêm gan C

  • Lây truyền: lây qua đường tiếp xúc máu. Các phương thức lây nhiễm phổ biến nhất bao gồm thực hành tiêm không an toàn, khử trùng thiết bị y tế không đầy đủ, máu và các sản phẩm máu không được kiểm tra. Nó cũng có thể lây truyền qua một số quan hệ tình dục có dính máu. 
  • Phòng ngừa: hiện chưa có vắc xin phòng bệnh viêm gan C. Để giảm nguy cơ phơi nhiễm, cần tránh dùng chung kim tiêm và các vật dụng khác như bàn chải đánh răng, dao cạo râu hoặc kéo cắt móng tay với người bị bệnh. Nên tránh xăm hoặc xỏ khuyên trên cơ thể từ các cơ sở không được cấp phép.
  • Điều trị: các thuốc kháng vi rút hiện nay có thể chữa khỏi bệnh viêm gan C đạt tỷ lệ thành công 99-100% mặc dù có nhiều kiểu gen viêm gan C khác nhau.

Viêm gan D

  • Lây truyền: qua tiếp xúc với máu bị nhiễm bệnh.
  • Phòng ngừa: viêm gan D chỉ xảy ra ở những người đã bị nhiễm vi rút viêm gan B. Do đó, những người chưa bị nhiễm viêm gan B có thể ngăn ngừa lây nhiễm viêm gan D bằng cách tiêm phòng viêm gan B. Tránh dùng chung kim tiêm và các vật dụng khác như bàn chải đánh răng, dao cạo râu hoặc kéo cắt móng tay với người bị nhiễm bệnh. Nên tránh xăm hoặc xỏ khuyên trên cơ thể từ các cơ sở không được cấp phép.
  • Điều trị: điều trị viêm gan D bằng interferon nhưng hiệu quả không cao.

Viêm gan E

  • Lây truyền: cũng giống như viêm gan A, viêm gan E chủ yếu lây truyền qua đường ăn uống bị ô nhiễm hoặc uống nước bị ô nhiễm. Các ổ dịch thường xảy ra ở những nơi thiếu nước sạch và điều kiện vệ sinh kém.
  • Phòng ngừa: hiện nay đã có vắc xin ngừa viêm gan E nhưng chưa được phổ biến rộng rãi. Giảm nguy cơ phơi nhiễm với bệnh viêm gan E bằng cách giữ vệ sinh môi trường tốt và tránh uống nước bị ô nhiễm.
  • Điều trị: không có phương pháp điều trị viêm gan E mà hầu hết thường tự khỏi. Tuy nhiên, bệnh viêm gan E có thể gây tử vong trong một số trường hợp.
     

ThS.BS Nguyễn Anh Tuyến 

Trưởng khoa Nội Tổng hợp - Bệnh viện Hoàn Mỹ Đà Nẵng